NAD+

Wstęp

NAD+ to koenzym potrzebny do produkcji energii, pracy mitochondriów, naprawy DNA i regulacji metabolizmu. Organizm stale go zużywa, dlatego jego poziom zależy między innymi od wieku, stanu zapalnego, snu, aktywności fizycznej, alkoholu i ogólnej kondycji metabolicznej.

Zanim zacząłem stosować NAD+, sporo o nim czytałem. Interesował mnie głównie kontekst skutków ubocznych po long COVID: przewlekłe zmęczenie, gorsza regeneracja, problemy z energią i ogólne rozregulowanie organizmu. Im więcej czytałem, tym większą miałem obawę, że NAD+ może działać zbyt pobudzająco.

Najbardziej straszył mnie ChatGPT. Z odpowiedzi można było odnieść wrażenie, że NAD+ może dawać stan podobny do przedawkowania kofeiny: nerwowość, napięcie, nadpobudzenie i problem z wyciszeniem. Strasznie nie lubię tego stanu, dlatego dość długo odwlekałem rozpoczęcie stosowania. Jednak, przynajmniej w moim przypadku, te obawy okazały się zupełnie niepotrzebne.

NAD+ - co to jest

NAD+ to skrót od dinukleotydu nikotynoamidoadeninowego. Jest to koenzym, czyli cząsteczka pomagająca enzymom wykonywać ich pracę. Bez NAD+ wiele reakcji metabolicznych nie mogłoby przebiegać prawidłowo.

Najprościej mówiąc, NAD+ uczestniczy w przenoszeniu elektronów. Dzięki temu komórka może odzyskiwać energię z glukozy, kwasów tłuszczowych i innych składników odżywczych. Ten proces kończy się produkcją ATP, czyli podstawowego źródła energii dla komórek.

NAD+ działa głównie w mitochondriach, ale jego rola nie kończy się na energii. Organizm zużywa NAD+ także przy naprawie DNA, regulacji stanu zapalnego, pracy sirtuin i odpowiedzi na stres oksydacyjny. Dlatego niski poziom NAD+ może odbijać się nie tylko na energii, ale też na regeneracji i ogólnej sprawności metabolicznej.

Organizm może odtwarzać NAD+ z kilku związków. Najważniejsze z nich to różne formy witaminy B3, między innymi niacyna, nikotynamid, NR oraz NMN. Nazywa się je prekursorami NAD+, bo organizm może wykorzystać je do odbudowy własnej puli NAD+.

W suplementacji ma to duże znaczenie. Inaczej działa gotowy NAD+, inaczej NADH, a jeszcze inaczej NR, NMN, niacyna czy nikotynamid. Wszystkie są powiązane z tym samym układem, ale nie są zamienne jeden do jednego.

NAD+, NADH i NADPH - różnice

NAD+ i NADH to dwie formy tej samej cząsteczki. NAD+ jest formą utlenioną, a NADH formą zredukowaną. W praktyce oznacza to, że NAD+ przyjmuje elektrony, a NADH może je później oddać dalej.

To ma duże znaczenie w produkcji energii. Kiedy organizm rozkłada glukozę, kwasy tłuszczowe albo inne składniki odżywcze, część energii jest przenoszona właśnie przez NADH. Następnie NADH przekazuje elektrony do łańcucha oddechowego w mitochondriach. Tam powstaje ATP.

Dlatego NAD+ można traktować jako cząsteczkę potrzebną do sprawnego przebiegu reakcji metabolicznych, a NADH jako formę, która niesie energię dalej. To uproszczenie, ale dobrze pokazuje różnicę.

Osobno warto wspomnieć o NADP+ i NADPH. Są podobne do NAD+ i NADH, ale organizm wykorzystuje je do innych zadań. NADPH jest szczególnie ważny dla ochrony antyoksydacyjnej, regeneracji glutationu, pracy układu odpornościowego i procesów naprawczych.

Jak organizm produkuje NAD+?

Organizm nie musi dostawać gotowego NAD+ z zewnątrz. Potrafi sam go wytwarzać i odnawiać, głównie z różnych form witaminy B3 oraz z tryptofanu.

Infografika: z czego powstaje NAD+?

Najważniejszy jest tak zwany szlak ratunkowy NAD+. Nazwa brzmi technicznie, ale chodzi o prosty mechanizm: organizm odzyskuje nikotynamid powstający po zużyciu NAD+ i ponownie przekształca go w NAD+. Dzięki temu nie musi za każdym razem budować całej cząsteczki od początku.

W tym szlaku duże znaczenie ma NMN. Organizm wytwarza go z nikotynamidu, a potem przekształca w NAD+. Dlatego NMN jest nazywany bezpośrednim prekursorem NAD+.

Drugi ważny prekursor to NR, czyli rybozyd nikotynamidu. Organizm może przekształcić NR do NMN, a następnie do NAD+. Z tego powodu NR również jest stosowany w suplementacji ukierunkowanej na zwiększenie poziomu NAD+.

NAD+ może powstawać także z niacyny, czyli kwasu nikotynowego. To klasyczna forma witaminy B3. Ma sens biologiczny, ale w większych dawkach może powodować charakterystyczne zaczerwienienie skóry, uczucie ciepła i świąd, czyli tak zwany flush.

Istnieje też droga z tryptofanu. Jest mniej bezpośrednia i zależy od wielu etapów enzymatycznych. Z tego powodu tryptofan nie jest zwykle traktowany za główny sposób na podniesienie poziomu NAD+, mimo że formalnie może brać udział w jego syntezie.

NAD+ jest stale zużywany i stale odnawiany. Przy stanie zapalnym, stresie oksydacyjnym, alkoholu albo uszkodzeniach DNA organizm może zużywać go więcej. Same prekursory NAD+ mogą wtedy dać słaby efekt, jeżeli organizm nadal jest przeciążony i nie ma warunków do normalnej regeneracji.

Jak NAD+ działa w organizmie

NAD+ bierze udział w wielu reakcjach, ale najważniejsze są cztery obszary: energia, mitochondria, naprawa DNA i regulacja pracy komórki.

Pierwszy obszar to produkcja energii. NAD+ jest potrzebny w przemianach, które pozwalają organizmowi uzyskać energię z glukozy i kwasów tłuszczowych. Bez NAD+ te reakcje są wolniejsze, a komórka ma większy problem z produkcją ATP.

Drugi obszar to mitochondria. To w nich powstaje większość ATP. NAD+ i NADH są częścią systemu, który przenosi elektrony do łańcucha oddechowego. Jeżeli ten układ działa słabo, organizm może szybciej odczuwać zmęczenie i wolniej wracać do równowagi.

Trzeci obszar to naprawa DNA. Organizm stale naprawia uszkodzenia powstające pod wpływem stresu oksydacyjnego, promieniowania UV, stanu zapalnego i normalnej pracy komórek. W tych procesach biorą udział enzymy PARP, które zużywają NAD+. Im większe obciążenie naprawą, tym większe może być zużycie NAD+.

Czwarty obszar to sirtuiny. Są to enzymy zależne od NAD+, które biorą udział w regulacji metabolizmu, reakcji na stres komórkowy, pracy mitochondriów i procesów związanych ze starzeniem. Podniesienie NAD+ jeszcze nie oznacza, że organizm automatycznie zaczyna się odmładzać. Oznacza tylko tyle, że enzymy zależne od NAD+ mają lepsze warunki do normalnej pracy.

NAD+ ma też znaczenie dla układu odpornościowego i stanu zapalnego. Jednym z ważnych enzymów jest CD38, który potrafi zużywać duże ilości NAD+. Jego aktywność rośnie między innymi przy starzeniu i przewlekłym stanie zapalnym. To jeden z powodów, dla których temat NAD+ jest tak często stosowany w celu wsparcia odporności, regeneracji i anti-aging.

Niski poziom NAD+

Jakie są objawy niskiego NAD+?

Niskiego poziomu NAD+ nie da się rozpoznać po jednym konkretnym objawie. Objawy są zwykle niespecyficzne i łatwo pomylić je z niedoborem żelaza, problemami z tarczycą, słabym snem, przeciążeniem stresem albo zaburzeniami gospodarki glukozowo-insulinowej.

Najczęściej mówi się o takich objawach jak przewlekłe zmęczenie, słabsza regeneracja, gorsza tolerancja wysiłku, mgła mózgowa, problemy z koncentracją, większa podatność na stres i ogólne wrażenie, że organizm po prostu ma mniej energii. U części osób dochodzi też pogorszenie snu, spadek odporności i wolniejszy powrót do zdrowia po infekcji albo większym obciążeniu treningowym.

Nie są to jednak objawy występujące wyłącznie przy niskim NAD+. Tak samo może wyglądać niedobór B12, ferrytyny, witaminy D, zbyt mała podaż kalorii, bezdech senny, przewlekły stan zapalny, depresja, niski testosteron albo źle dobrany trening. Dlatego samo złe samopoczucie nie jest jeszcze dowodem, że problem leży w NAD+.

Jak zbadać poziom NAD+?

Poziom NAD+ można oznaczać w laboratorium, najczęściej metodami typu LC-MS/MS albo testami enzymatycznymi. To są metody używane głównie w badaniach naukowych, analizie metabolomicznej i wyspecjalizowanych laboratoriach. Nie jest to standardowe badanie z krwi dostępne tak łatwo jak morfologia, ferrytyna czy witamina D. Przy zmęczeniu i słabej regeneracji rozsądniej zacząć od podstawowych badań, bo one częściej pokazują realną przyczynę problemu.

Przed myśleniem o niskim NAD+ warto sprawdzić przynajmniej morfologię, ferrytynę, B12, folian, glukozę, insulinę, lipidogram, próby wątrobowe, CRP, TSH, FT3, FT4 i witaminę D. Te parametry częściej tłumaczą zmęczenie, słabą regenerację i problemy z energią niż sam poziom NAD+.

Przyczyny niskiego poziomu NAD+

Poziom NAD+ może spadać z wiekiem, ale wiek nie jest jedyną przyczyną. Duże znaczenie ma przewlekły stan zapalny, stres oksydacyjny, alkohol, niedosypianie, otyłość, insulinooporność, infekcje, choroby przewlekłe i brak aktywności fizycznej. Organizm zużywa wtedy zdecydowanie więcej NAD+, niż jest w stanie go wyprodukować albo odnowić.

Trzeba zdawać sobie sprawę, że NAD+ nie znika bez powodu. Jeżeli ktoś śpi po kilka godzin, co tydzień urządza sobie alkoholowy reset, ma przewlekły stan zapalny, źle się odżywia i nie pozwala sobie na regenerację po treningach, to winowajcą wcale nie jest „brak suplementu”. W takiej sytuacji nawet suplementacja NAD+ albo jego prekursorów może dać słabszy efekt. Organizm najpierw zużywa je na pokrycie zwiększonego zapotrzebowania, dlatego możesz nawet nie poczuć ich działania.

Jak naturalnie zwiększyć poziom NAD+?

Naturalne wsparcie poziomu NAD+ sprowadza się głównie do kilku rzeczy:

  • regularna aktywność fizyczna, szczególnie połączenie treningu siłowego i tlenowego,
  • dobry sen i normalna regeneracja,
  • ograniczenie alkoholu,
  • dieta zawierająca białko, witaminy z grupy B, magnez, niacynę i tryptofan,
  • poprawa wrażliwości insulinowej,
  • redukcja nadmiaru tkanki tłuszczowej,
  • ograniczenie przewlekłego stanu zapalnego,
  • kontrola stresu i leczenie problemów zdrowotnych, które stale obciążają organizm.

Bez tych podstaw suplementacja NAD+ albo jego prekursorów może być mniej odczuwalna, ponieważ organizm najpierw będzie próbował pokryć zwiększone zapotrzebowanie. Więc możesz nawet nie poczuć działania suplementu.

Formy suplementacji NAD+ i dawkowanie

NAD+ występuje jako kapsułki, tabletki lub krople podjęzykowe, zastrzyki podskórne oraz wlewy dożylne. Każda wersja działa trochę inaczej, bo inaczej przechodzi przez organizm.

NAD+ w kapsułkach

Dawkowanie: 100-300 mg dziennie przez 8-12 tygodni.

Minusem kapsułek jest biodostępność. Gotowy NAD+ przechodzi przez przewód pokarmowy, więc efekt może być słabszy niż przy formach iniekcyjnych.

NAD+ podjęzykowo

Dawkowanie: 100-300 mg dziennie przez 8-12 tygodni.

Preparat trzyma się pod językiem, żeby część składnika wchłonęła się przez błonę śluzową jamy ustnej. Efekt może być szybszy niż przy kapsułkach, ale nadal nie jest to to samo co zastrzyk albo wlew.

NAD+ w zastrzykach podskórnych

Dawkowanie: 25-100 mg na podanie, 1-3 razy tygodniowo przez 4-8 tygodni.

Przy podaniu podskórnym często używa się 25-50 mg na start. Dawka 100 mg na podanie jest częstym punktem docelowym. Zakres 100-200 mg na podanie pojawia się przy bardziej intensywnych schematach.

Zastrzyki podskórne omijają przewód pokarmowy. NAD+ trafia do organizmu bardziej bezpośrednio niż przy kapsułkach, ale wolniej niż przy wlewie dożylnym. Przy tej formie najważniejsza jest jałowość preparatu, prawidłowe przygotowanie roztworu i poprawna technika podania.

Wlewy NAD+

Dawkowanie: 250-500 mg na wlew, zwykle w serii kilku podań. W bardziej intensywnych schematach stosuje się 1000 mg na sesję.

Wlew dożylny podaje NAD+ bezpośrednio do krwiobiegu. To najmocniejsza, najdroższa i najmniej wygodna wersja. Wymaga czasu, bo zbyt szybkie podanie może być źle tolerowane.

Zakres 500-1500 mg dotyczy już bardziej rozbudowanych protokołów. Przy tej formie warto ocenić, czy efekt jest realnie odczuwalny, bo koszt jest dużo większy niż przy kapsułkach czy zastrzykach.

NADH

Dawkowanie: 5-20 mg dziennie przez 8-12 tygodni.

NADH to zredukowana forma NAD. Częściej wybiera się go przy zmęczeniu i słabej energii komórkowej. To nie jest to samo co NAD+.

NR i NMN

Dawkowanie: 250-1000 mg dziennie przez 8-12 tygodni.

NR i NMN nie są gotowym NAD+. To prekursory, z których organizm może odbudowywać własną pulę NAD+. W tym artykule są tylko tłem, bo główny temat to NAD+.

Niacyna i nikotynamid

Dawkowanie: od 50 do 2000 mg dziennie.

Niacyna i nikotynamid to formy witaminy B3. Organizm może wykorzystywać je do produkcji NAD+. Niacyna w większych ilościach może powodować flush, czyli zaczerwienienie skóry, uczucie ciepła i świąd. Dawkę warto zwiększać stopniowo i zaczynać nisko, nawet od 50 mg.

Krótka historia z życia. Pierwszy raz użyłem 500 mg niacyny i flush był niesamowicie mocny. Uczucie pieczenia zaczęło się od krocza, a później przeszło na twarz. Było tak silne, że się wystraszyłem i pobiegłem pod zimny prysznic. Później spuchła mi cała twarz. Po około 30 minutach przyjechała karetka i dostałem dwa zastrzyki antyalergiczne, choć wtedy opuchlizna zaczęła się już zmniejszać. Dlatego przy niacynie naprawdę nie zaczynałbym od dużych dawek.

Co ciekawe, nie spotkałem więcej osoby, która by aż tak reagowała by na niacynę. Więc raczej jest to reakcja indywidualna mojego organizmu. Ale uważam, że warto o tym powiedzieć.

Nikotynamid zwykle nie daje flushu, dlatego bywa wybierany przez osoby, które źle tolerują niacynę. Nadal jest formą witaminy B3 i może brać udział w produkcji NAD+, ale nie przechodzi przez ten sam etap co NR i NMN. NR i NMN są bliżej końcowego odtworzenia NAD+, a nikotynamid musi najpierw przejść przez szlak ratunkowy z udziałem enzymu NAMPT.

Zastosowanie NAD+

Anti-aging i zdrowe starzenie

NAD+ jest potrzebny do pracy sirtuin, naprawy DNA i utrzymania sprawnych mitochondriów. Z tego wynika zainteresowanie NAD+ w temacie starzenia. Suplementacja NAD+ i jego prekursorów jest stosowana głównie po to, żeby wspierać procesy, które z wiekiem zaczynają działać słabiej: pracę mitochondriów, naprawę DNA, aktywność sirtuin i lepszą kontrolę stresu oksydacyjnego. W tym sensie może wspierać spowalnianie części procesów starzenia, szczególnie tych związanych ze spadkiem energii komórkowej i gorszą regeneracją.

Energia i mitochondria

NAD+ i NADH biorą udział w produkcji ATP. Jeżeli układ NAD+/NADH działa słabo, komórka może gorzej produkować energię. To nie jest energia jak po kofeinie. Bardziej chodzi o sprawniejsze wykorzystanie glukozy i kwasów tłuszczowych w mitochondriach.

Zmęczenie i long COVID

NAD+ jest badany także w kontekście przewlekłego zmęczenia, zaburzeń mitochondrialnych i problemów po infekcjach. W long COVID często mówi się o gorszej pracy mitochondriów, stresie oksydacyjnym i przewlekłym stanie zapalnym. To są mechanizmy, przy których metabolizm NAD+ może mieć znaczenie. Nie oznacza to jednak, że NAD+ jest lekiem na long COVID. Może być jednym z elementów wsparcia, szczególnie gdy objawy przypominają przewlekłe wyczerpanie i słabą regenerację.

Sport i regeneracja

NAD+ ma znaczenie dla pracy mięśni, produkcji ATP i powrotu organizmu do równowagi po wysiłku. Nie działa jak kreatyna i nie powinien być traktowany jako bezpośredni suplement na siłę albo masę mięśniową. Większy sens ma przy zmęczeniu, dużej objętości treningowej, słabej regeneracji i u osób starszych.

Metabolizm glukozy i tkanki tłuszczowej

NAD+ bierze udział w przemianach energetycznych, dlatego pojawia się w badaniach nad insulinoopornością, otyłością i metabolizmem tłuszczów. Może mieć znaczenie przy gorszej kontroli glukozy, słabszej pracy mitochondriów i zaburzonym wykorzystywaniu energii z pożywienia.

Mózg i koncentracja

Neurony zużywają dużo energii, dlatego sprawne mitochondria mają duże znaczenie dla pracy mózgu. NAD+ może być istotny przy zmęczeniu psychicznym, mgle mózgowej i gorszej koncentracji, ale nie działa jak klasyczny nootrop. Jeżeli problem wynika z braku snu, stresu, niedoboru B12, żelaza albo zaburzeń tarczycy, sam NAD+ może niewiele zmienić.

Odporność i stan zapalny

Komórki odpornościowe zużywają NAD+ podczas pracy. Ważny jest tu enzym CD38, który rozkłada NAD+ i którego aktywność rośnie między innymi przy starzeniu i przewlekłym stanie zapalnym. Dlatego NAD+ stosuje się także przy osłabionej odporności i gorszej regeneracji po chorobie.

Skóra i wygląd

NAD+ ma znaczenie dla skóry, bo bierze udział w naprawie DNA, pracy mitochondriów i ochronie komórek przed stresem oksydacyjnym. To może być istotne szczególnie przy starzeniu komórkowym i ekspozycji na promieniowanie UV. Nie traktowałbym go jednak jako typowego suplementu „na zmarszczki”. Bardziej jako wsparcie procesów naprawczych, które wpływają na kondycję skóry.

Płodność, hormony i libido

Komórki rozrodcze potrzebują sprawnych mitochondriów, więc metabolizm NAD+ może mieć znaczenie dla jakości komórek jajowych i plemników. Większość mocnych danych pochodzi jednak z badań przedklinicznych. NAD+ nie podnosi testosteronu w bezpośredni sposób. Przy libido może mieć znaczenie wtedy, gdy problem wynika ze zmęczenia, słabej regeneracji, gorszego snu albo niskiej energii. Wtedy poprawa metabolizmu komórkowego może pośrednio przełożyć się na lepsze samopoczucie i większą ochotę na seks.

Z czym warto łączyć NAD+?

  • TMG
    TMG wspiera metylację. Metabolizm NAD+, NR, NMN i nikotynamidu może zwiększać zużycie grup metylowych, dlatego TMG często dodaje się przy dłuższym stosowaniu tych związków.
  • Witaminy z grupy B
    B2, B6, B12 i folian są potrzebne do przemian energetycznych i metylacji. Przy niedoborach witamin z grupy B organizm może gorzej wykorzystywać NAD+ i jego prekursory.
  • Magnez
    Magnez jest potrzebny do pracy ATP i enzymów związanych z metabolizmem energii. Pasuje do NAD+, gdy celem jest energia, regeneracja i praca mięśni.
  • Kreatyna
    Kreatyna pomaga szybko odnawiać ATP w mięśniach i układzie nerwowym. NAD+ wspiera produkcję energii w mitochondriach, a kreatyna buforuje energię tam, gdzie zapotrzebowanie rośnie gwałtownie.
  • Koenzym Q10
    Koenzym Q10 pracuje w łańcuchu oddechowym mitochondriów. NADH dostarcza elektrony, a Q10 pomaga przenosić je dalej. To połączenie jest szczególnie sensowne przy wsparciu mitochondriów.
  • Glutation lub NAC
    NADPH jest potrzebny do regeneracji glutationu. NAC dostarcza cysteiny do jego produkcji. To połączenie ma sens przy stresie oksydacyjnym, słabej regeneracji i dużym obciążeniu organizmu.
  • PQQ
    PQQ wspiera pracę mitochondriów. Można go łączyć z NAD+ i Q10 przy zmęczeniu, słabej regeneracji i gorszej tolerancji wysiłku.
  • Resweratrol
    Resweratrol jest badany w kontekście aktywności sirtuin. NAD+ jest sirtuinom potrzebny jako kofaktor, dlatego oba związki często łączy się w protokołach anti-aging.

Skutki uboczne NAD+

NAD+ jest zwykle dobrze tolerowany. Skutki uboczne częściej pojawiają się przy wysokiej dawce, stosowaniu wieczorem albo zbyt szybkim wlewie.

Możliwe skutki uboczne NAD+:

  • nudności,
  • dyskomfort żołądkowy,
  • ból głowy,
  • uczucie pobudzenia,
  • problem z zaśnięciem,
  • spadek apetytu,
  • uczucie ciepła,
  • osłabienie po zbyt dużej dawce.

Przy wlewach NAD+ mogą pojawić się nudności, napięcie, niepokój, ucisk w klatce piersiowej albo nieprzyjemne uczucie rozchodzenia się substancji po ciele. Zbyt szybki wlew jest zwykle gorzej tolerowany.

Przy chorobie nowotworowej nie stosowałbym wysokich dawek NAD+ bez prowadzenia lekarza. NAD+ jest potrzebny zdrowym komórkom, ale komórki nowotworowe także wykorzystują metabolizm NAD+ do wzrostu i naprawy DNA.

Autor: Władysław Dudko

Autor od lat związany z trójbojem siłowym, kulturystyką i farmakologią sportową. Tematyką farmakologii zajmuje się od 2010 roku, a swoje artykuły opiera na analizie badań naukowych oraz praktycznej znajomości środowiska sportowego.

FAQ

NAD+ to koenzym potrzebny do produkcji energii, pracy mitochondriów, naprawy DNA i regulacji metabolizmu. Organizm stale go zużywa i stale odnawia.

NAD+ bierze udział w produkcji ATP, pracy mitochondriów, naprawie DNA, aktywności sirtuin i kontroli stresu oksydacyjnego. Ma znaczenie tam, gdzie komórka potrzebuje energii i sprawnej regeneracji.

Nie. NAD+ nie powinien dawać nerwowego pobudzenia jak kofeina albo stymulanty. Jego działanie dotyczy głównie metabolizmu komórkowego i produkcji energii w mitochondriach.

Tak, ale zwykle nie jest to nagły „kop”. Jeżeli efekt się pojawia, częściej przypomina stabilniejszą energię, lepszą regenerację i mniejsze uczucie wyczerpania.

Najlepiej rano albo przed południem. Wieczorne stosowanie może u części osób pogarszać sen, szczególnie przy wyższych dawkach albo formach działających wyraźniej.

Kapsułki i formy podjęzykowe zwykle warto oceniać po 8-12 tygodniach. Zastrzyki podskórne często stosuje się w seriach 4-8 tygodni. Wlewy najczęściej wykonuje się w serii kilku podań.

Doustnie najczęściej stosuje się około 100-300 mg dziennie. Podskórnie często używa się 25-100 mg na podanie, 1-3 razy tygodniowo. We wlewach stosuje się zwykle 250-500 mg na sesję, a w bardziej intensywnych schematach 1000 mg.

Doustne formy NAD+ zwykle stosuje się codziennie. Zastrzyki i wlewy nie są zazwyczaj podawane codziennie, tylko w określonych seriach.

Może pomagać, jeżeli zmęczenie wynika ze słabszej pracy mitochondriów, gorszej regeneracji albo większego stresu oksydacyjnego. Jeżeli przyczyną jest niedobór żelaza, B12, problemy z tarczycą, bezdech senny albo zbyt mała ilość kalorii, sam NAD+ może dać słaby efekt.

Może mieć sens jako element wsparcia przy zmęczeniu, słabej regeneracji i objawach sugerujących zaburzenia mitochondrialne. Nie jest lekiem na long COVID. Lepiej traktować go jako część szerszego podejścia, a nie samodzielne rozwiązanie problemu.

Może pomagać przez wpływ na mitochondria, produkcję ATP i powrót organizmu do równowagi po wysiłku. Nie działa jak kreatyna i nie jest bezpośrednim suplementem na siłę albo masę mięśniową.

NAD+ nie zastąpi deficytu kalorii. Może mieć znaczenie przy pracy mitochondriów, kontroli glukozy i wykorzystaniu energii z pożywienia, ale redukcja tkanki tłuszczowej nadal zależy od diety, aktywności i snu.

Może wpływać pośrednio, ponieważ neurony zużywają dużo energii i zależą od sprawnej pracy mitochondriów. Przy mgle mózgowej, zmęczeniu psychicznym i słabej koncentracji warto jednak sprawdzić także sen, B12, ferrytynę, tarczycę i poziom stresu.

NAD+ bierze udział w naprawie DNA, pracy mitochondriów i ochronie komórek przed stresem oksydacyjnym. Może wspierać procesy naprawcze skóry, ale nie jest typowym suplementem „na zmarszczki”.

NAD+ nie podnosi testosteronu bezpośrednio. Może mieć znaczenie przy libido wtedy, gdy problem wynika ze zmęczenia, słabego snu, gorszej regeneracji albo niskiej energii.

NAD+ jest formą utlenioną i bierze udział w wielu reakcjach metabolicznych. NADH jest formą zredukowaną, mocniej związaną z przekazywaniem elektronów do produkcji ATP. Przy ogólnym wsparciu metabolizmu częściej wybiera się NAD+, a przy zmęczeniu część osób wybiera NADH.

Tak. TMG wspiera metylację. Metabolizm NAD+, NR, NMN i nikotynamidu może zwiększać zużycie grup metylowych, dlatego TMG często dodaje się przy dłuższym stosowaniu tych związków.

Tak. Magnez jest potrzebny do pracy ATP i enzymów związanych z metabolizmem energii. Przy niedoborze magnezu efekt suplementacji NAD+ może być mniej odczuwalny.

Tak. Kreatyna pomaga szybko odnawiać ATP w mięśniach i układzie nerwowym. NAD+ wspiera produkcję energii w mitochondriach, więc te dwa środki działają na różne elementy metabolizmu energii.

Tak. Q10 pracuje w łańcuchu oddechowym mitochondriów. NADH dostarcza elektrony, a Q10 pomaga przenosić je dalej.

Możliwe skutki uboczne to nudności, dyskomfort żołądkowy, ból głowy, uczucie pobudzenia, problem z zaśnięciem, spadek apetytu, uczucie ciepła i osłabienie po zbyt dużej dawce.

Tak, szczególnie jeśli jest stosowany wieczorem. Przy problemach ze snem lepiej podawać NAD+ rano albo przed południem.

W typowych dawkach NAD+ jest zwykle dobrze tolerowany. Więcej ostrożności wymaga aktywna choroba nowotworowa, choroby wątroby, ciąża, karmienie piersią i leczenie wieloma lekami.

Nie stosowałbym wysokich dawek NAD+ przy aktywnej chorobie nowotworowej bez prowadzenia lekarza. NAD+ jest potrzebny zdrowym komórkom, ale komórki nowotworowe także wykorzystują metabolizm NAD+ do wzrostu i naprawy DNA.

Tak, jeżeli celem jest ominięcie przewodu pokarmowego bez robienia wlewów. Typowe dawkowanie to 25-100 mg na podanie, zwykle 1-3 razy tygodniowo.

Poziom NAD+ mogą obniżać wiek, przewlekły stan zapalny, stres oksydacyjny, alkohol, niedosypianie, otyłość, insulinooporność, infekcje i brak aktywności fizycznej.

Największe znaczenie ma regularny trening, sen, ograniczenie alkoholu, dobra dieta, poprawa wrażliwości insulinowej, redukcja nadmiaru tkanki tłuszczowej i obniżenie przewlekłego stanu zapalnego.

Bibliografia

  1. NAD+ metabolism and its roles in cellular processes during ageing
  2. NAD+ and Sirtuins in Aging and Disease
  3. NAD+ metabolism: pathophysiologic mechanisms and therapeutic potential
  4. The balance between NAD+ biosynthesis and consumption in ageing
  5. CD38 dictates age-related NAD decline and mitochondrial dysfunction through an SIRT3-dependent mechanism
  6. NAD and the aging process: Role in life, death and everything in between
  7. Chronic nicotinamide riboside supplementation is well-tolerated and elevates NAD+ in healthy middle-aged and older adults
  8. An open-label, non-randomized study of the pharmacokinetics of the nutritional supplement nicotinamide riboside and its effects on blood NAD+ levels in healthy volunteers
  9. NR-SAFE: a randomized, double-blind safety trial of high dose nicotinamide riboside in Parkinson’s disease
  10. A randomized placebo-controlled trial of nicotinamide riboside in older adults with mild cognitive impairment
  11. The efficacy and safety of β-nicotinamide mononucleotide supplementation in healthy middle-aged adults: a randomized, multicenter, double-blind, placebo-controlled, parallel-group, dose-depe
  12. Ingestion of β-nicotinamide mononucleotide increased blood NAD+ levels and improved physical function and sleep quality in older adults
  13. NAD+ precursor supplementation in human ageing
  14. NAD+ supplementation for anti-aging and wellness: A PRISMA-guided systematic review of preclinical and clinical evidence
  15. A pilot study investigating changes in the human plasma and urine NAD+ metabolome during a 6 h intravenous infusion of NAD+
  16. Intravenous infusion of nicotinamide adenine dinucleotide and nicotinamide riboside: pharmacokinetics, tolerability and safety in humans
  17. Evaluation of safety and effectiveness of NAD in different clinical conditions: a systematic review
  18. NAD+ therapeutics and skeletal muscle adaptation to exercise
  19. NAD+/NADH and skeletal muscle mitochondrial adaptations to exercise
  20. Maintenance of NAD+ homeostasis in skeletal muscle during aging and exercise
  21. Mitochondrial dysfunction in long COVID
  22. Decoding NAD+ metabolism in COVID-19
  23. NAD metabolism in cancer therapeutics
  24. NAD+ metabolism, stemness, the immune response, and cancer
  25. Nicotinamide adenine dinucleotide metabolism as a target for cancer therapy

Komentarze

Ilość komentarzy: 0
Dodaj komentarz
Brak komentarzy
BioLab logo

BioLab kod rabatowy 7%

Szukasz wyjątkowych produktów Biolabshop.pl? Teraz masz szansę zaoszczędzić 7% na całym zamówieniu! Wystarczy, że podczas składania zamówienia w sklepie internetowym Biolabshop wpiszesz kod rabatowy N2 w koszyku.

7% rabatu na kod N2 w koszyku